بررسی انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی + کاربرد آن‌ها

وقتی با درد مفاصل، آسیب‌های عضلانی یا مشکلات حرکتی مواجه می‌شوید، انتخاب وسیله حمایتی مناسب می‌تواند نقش مهمی در کاهش درد و بهبود روند درمان داشته باشد. بسیاری از افراد نمی‌دانند چه زمانی باید از بریس یا آتل استفاده کنند و کدام گزینه برای شرایط آن‌ها مناسب‌تر است. به همین دلیل، آشنایی با انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی به آنها کمک می‌کند تا بتوانند متناسب با نوع آسیب یا مشکل اسکلتی–عضلانی، انتخاب درست‌تری داشته باشند و از تشدید آسیب جلوگیری نمایند.

بریس چیست؟ (کاربردها و ویژگی‌ها)

بریس‌ها (Brace) که گاهی با نام ارتز (Orthosis) نیز شناخته می‌شوند، ابزارهایی هستند که برای ثابت نگه داشتن یک مفصل، محدود کردن برخی حرکات آن و در عین حال اجازه دادن به بعضی حرکات دیگر به کار می‌روند. این وسایل معمولا از پلاستیک‌های مقاوم ساخته می‌شوند و در برخی مدل‌ها از اجزای فلزی یا پارچه‌ای نیز استفاده می‌شود.

بریس‌ها به ‌عنوان روشی ایمن و غیرتهاجمی برای پیشگیری از بروز مشکلات احتمالی و کمک به درمان بیماری‌های موجود استفاده می‌شوند. برای ایجاد راحتی بیشتر، در ساخت آن‌ها از پارچه‌های قابل تنفس استفاده می‌شود تا گردش هوا به‌ خوبی انجام شود. یکی از متداول‌ترین مواد مورد استفاده در این محصولات، پارچه نئوپرن است که خاصیت ایجاد گرما و حمایت از بافت‌ها را دارد و می‌تواند به کاهش درد، کم شدن اسپاسم‌های عضلانی (انقباض ناگهانی و غیرارادی عضلات) و تسریع روند بهبود کمک کند.

از نظر ظاهری، بریس‌ها شباهت زیادی به آتل یا اسپلینت‌های آماده دارند، اما تفاوت اصلی آن‌ها در نوع کاربردشان است.

آتل چیست و چه تفاوتی با بریس دارد؟

آتل نوعی گچ یا Cast است که از یک سمت باز می‌ماند و بیشتر برای درمان شکستگی‌های استخوانی استفاده می‌شود. برای مثال، آتل ساق پا به شکل یک نیم‌استوانه در پشت ساق قرار می‌گیرد و قسمت جلویی ساق آزاد می‌ماند. آتل‌های آماده در اندازه‌های مختلف و معمولا از جنس گچ یا فایبرگلاس ساخته می‌شوند و با لایه‌های پنبه‌ای پوشانده می‌شوند. استفاده از این آتل‌ها سریع و ساده است و می‌توان آن‌ها را با بندهای ولکرو سفت یا شل کرد و به ‌راحتی از بدن جدا نمود.

برای بررسی انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی فراموش نکنید، بریس‌ها بیشتر برای کاهش درد هنگام فعالیت، بهبود وضعیت بدن در حالت نشستن و کمک به اصلاح ناهنجاری‌های اسکلتی کاربرد دارند. این ابزارها می‌توانند در درمان یا کنترل مشکلاتی مانند گوژپشتی، لوردوز (قوس بیش از حد کمر)، اسکولیوز (انحراف جانبی ستون فقرات)، گرفتگی مهره‌ها، شکستگی‌های ستون فقرات و همچنین فتق دیسک کمر و گردن موثر باشند. استفاده از بریس‌ها علاوه بر کمک به روند درمان، احتمال تشدید آسیب را نیز کاهش می‌دهد و معمولا به ‌عنوان بخشی از برنامه‌های درمانی در فیزیوتراپی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

نکته مهم: در انتخاب تجهیزات پزشکی، توجه به نیاز بیمار اهمیت زیادی دارد. همان‌طور که انتخاب انواع بریس‌ها و آتل‌های ارتوپدی به نوع آسیب بستگی دارد، در تجهیزات تنفسی نیز مقایسه اکسیژن ساز قابل حمل و ثابت پیش از انتخاب یک مورد، برای بیماران الزامی است.

معرفی انواع بریس‌ها و کاربرد هر کدام

بریس‌ها به طور کلی به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

• بریس‌های استاتیک که برای ثابت نگه داشتن یک اندام یا مفصل در وضعیت مشخص استفاده می‌شوند و مانع از حرکت آن می‌گردند.
• بریس‌های دینامیک که به گونه‌ای طراحی شده‌اند تا امکان انجام حرکات کنترل‌شده را برای بیمار فراهم کنند.

علاوه بر این دسته‌بندی، بریس‌ها بر اساس ناحیه‌ای از بدن که از آن حمایت می‌کنند نیز انواع مختلفی دارند که عبارتند از:

بریس مچ دست | انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

بریس مچ دست برای حمایت و تثبیت مفصل مچ طراحی شده است. این نوع بریس معمولا در درمان مشکلاتی مانند التهاب تاندون‌ها، سندرم تونل کارپال و آسیب‌های ناشی از فشار یا استفاده بیش از حد از مچ کاربرد دارد.

بریس کفی کفش

کفی‌های طبی داخل کفش قرار می‌گیرند و به اصلاح نحوه قرارگیری پا کمک می‌کنند. زمان بررسی انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی در نظر بگیرید این نوع بریس در درمان صافی کف پا، گودی بیش از حد کف پا و همچنین کاهش دردهای مزمن پاشنه نقش موثری دارد.

بریس کمر

کمربند طبی یا بریس کمر با حمایت از ستون فقرات، فشار وارد بر مهره‌ها را کاهش می‌دهد. این بریس برای افرادی که دچار دیسک کمر، اسکولیوز (مانند بریس میلواکی) یا گودی کمر هستند، بسیار مفید است.

بریس مچ پا و کف پا | انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

این بریس برای تثبیت مفصل مچ پا و اصلاح الگوی حرکتی پا هنگام راه رفتن استفاده می‌شود. بریس مچ پا و کف پا به ‌ویژه برای افرادی که دچار افتادگی پا یا ضعف عضلات ساق هستند کاربرد دارد و به بهبود الگوی راه رفتن آن‌ها کمک می‌کند.

بریس زانو

بریس‌های مخصوص زانو یکی از پرکاربردترین ارتزهای ارتوپدی هستند که برای محافظت از مفصل زانو و کاهش فشار وارد بر آن استفاده می‌شوند. این وسیله در درمان آسیب‌های رباطی، آرتروز زانو و همچنین در دوران پس از جراحی مفصل زانو به بیمار کمک می‌کند تا با اطمینان بیشتری حرکت کند.

ارتز شانه

ارتز شانه برای ثابت نگه داشتن مفصل شانه در مواردی مانند دررفتگی شانه یا التهاب تاندون‌ها به کار می‌رود. استفاده از این بریس باعث کاهش درد و جلوگیری از حرکات ناگهانی و آسیب‌زا می‌شود.

بریس آرنج

بریس آرنج برای حمایت از مفصل آرنج و کنترل دامنه حرکتی آن طراحی شده است. این وسیله در درمان مشکلاتی مانند آرنج تنیس‌بازها، آسیب‌های تاندونی یا پس از شکستگی کاربرد دارد.

ارتز شانه و آرنج | انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

در برخی شرایط که هر دو مفصل شانه و آرنج نیاز به حمایت هم‌زمان دارند، از ارتز ترکیبی شانه و آرنج استفاده می‌شود. زمان خرید انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی فراموش نکنید که این نوع بریس معمولا برای بیمارانی که دچار آسیب‌های عصبی یا عضلانی گسترده هستند، تجویز می‌شود.

بریس بازو

بریس بازو برای ثابت نگه داشتن استخوان بازو پس از شکستگی و جلوگیری از جابه‌جایی آن مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین در برخی موارد برای کمک به درمان فلج بازویی یا ضعف عضلات نیز کاربرد دارد.

ارتز مچ دست

این نوع ارتز با تثبیت مفصل مچ دست از حرکات غیرضروری و آسیب‌زا جلوگیری می‌کند. ارتز مچ دست معمولا در درمان التهاب تاندون‌ها، آسیب رباط‌ها و سندرم تونل کارپال استفاده می‌شود.

بریس انگشت

بریس انگشت برای بی‌حرکت نگه داشتن مفصل انگشت در زمان آسیب یا شکستگی‌های کوچک به کار می‌رود. استفاده از این وسیله به ترمیم تاندون‌ها و بازگشت تدریجی حرکات طبیعی انگشت کمک می‌کند.

انواع ارتز بر اساس عملکرد| انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

در ادامه بررسی انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی، باید بدانید که از لحاظ عملکردی نیز بریس‌ها به دسته‌های مجزای زیر تقسیم‌بندی می‌شوند:

• ارتزهای حمایتی

این ‌نوع ارتزها مانند زانوبند یا کمربندهای طبی با هدف حفظ پایداری مفاصل و ممانعت از حرکات آسیب‌زا مورد استفاده قرار می‌گیرند.

• ارتزهای اصلاحی

هدف اصلی از طراحی این تجهیزات، اصلاح ناهنجاری‌های موجود در ساختار استخوانی یا عضلانی است. بریس مخصوص اسکولیوز مثالی شاخص از این نوع ارترها به شمار می‌رود.

• ارتزهای عملکردی

این دسته از بریس‌ها برای تسهیل حرکت یا جبران ضعف عضلانی طراحی شده‌اند. ارتز AFO  که در بیماران مبتلا به سکته مغزی استفاده می‌شود نمونه‌ای بارز از این نوع تجهیزات پزشکی است.

• ارتزهای محافظتی

استفاده از این ارتزها به منظور جلوگیری از آسیب‌ دیدگی مجدد، در ورزشکاران یا افرادی که دوران نقاهت پس از جراحی را سپری می‌کنند، رایج است.

• ارتزهای پیشگیرانه

این نوع بریس‌ها نیز برای افرادی که در معرض خطر آسیب هستند به کار گرفته می‌شوند.

انواع آتل و کاربردهای آن در درمان آسیب‌ها

آتل‌ها هم در انواع مختلفی طراحی و تولید می‌شوند و هر کدام بسته به نوع آسیب و ناحیه‌ای از بدن که نیاز به حمایت دارد، کاربرد متفاوتی دارند. در ادامه با رایج‌ترین انواع آتل‌ها آشنا می‌شویم تا زمان خرید آنها تصمیم گیری بهتری داشته باشید:

آتل‌های سخت | انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

این نوع آتل‌ها بیشترین میزان بی‌حرکتی را ایجاد می‌کنند و معمولا برای آسیب‌های جدی‌تر به کار می‌روند. در این گروه می‌توانید انواع زیر را تهیه کنید:

• آتل گچی: این آتل‌ها از گچ پاریس ساخته می‌شوند و بسیار محکم هستند. آتل‌های گچی معمولا برای تثبیت شکستگی‌ها و پیچ‌خوردگی‌های شدید استفاده می‌شوند و بی‌حرکتی مناسبی برای عضو آسیب‌دیده فراهم می‌کنند.
• آتل فایبرگلاس: این آتل‌ها عملکردی مشابه آتل‌های گچی دارند، اما سبک‌تر و تا حدودی انعطاف‌پذیرتر هستند. به همین دلیل بهتر با فرم بدن تطبیق پیدا می‌کنند و در درمان شکستگی‌ها و پیچ‌خوردگی‌ها کاربرد زیادی دارند.
• آتل ترموپلاستیک: برای بررسی بهتر انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی به یاد داشته باشید این نوع آتل از مواد قابل شکل‌دهی ساخته می‌شود که با گرم شدن نرم شده و می‌توان آن را متناسب با فرم عضو آسیب‌دیده قالب‌گیری کرد. آتل‌های ترموپلاستیک معمولا برای ایجاد حمایت و بی‌حرکتی دقیق و سفارشی استفاده می‌شوند.

آتل‌های نیمه‌سخت

این آتل‌ها علاوه بر ایجاد حمایت، مقداری انعطاف‌پذیری نیز دارند و بیشتر برای آسیب‌های متوسط استفاده می‌شوند. همچنین در دو نوع به بازار عرضه شده‌اند که عبارتند از:

• آتل بادی: این آتل‌ها با استفاده از محفظه‌های پر از هوا از عضو آسیب‌دیده حمایت می‌کنند و بدون ایجاد اختلال در گردش خون، آن را ثابت نگه می‌دارند. آتل‌های بادی اغلب برای رگ‌به‌رگ شدن، کشیدگی عضلات و شکستگی‌های خفیف به کار می‌روند.
• آتل فومی: از فوم نرم و انعطاف‌پذیر ساخته شده‌اند و علاوه بر ایجاد حمایت، نقش ضربه‌گیر نیز دارند. این آتل‌ها هم در درمان رگ‌به‌رگ شدن، کشیدگی عضلات و البته مراقبت‌های پس از جراحی استفاده می‌شوند.

آتل‌های نرم | انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

این نوع آتل‌ها بیشتر برای ایجاد فشار ملایم، حمایت و کاهش تورم کاربرد دارند و می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

آتل‌های سفارشی

در میان انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی، این نوع آتل‌ها متناسب با شرایط خاص بیمار طراحی و ساخته می‌شوند و به ترتیب زیر مد نظر هستند:

• آتل‌های قالب‌گیری‌شده سفارشی: این آتل‌ها بر اساس قالب دقیق از عضو آسیب‌دیده ساخته می‌شوند و به همین دلیل بهترین تناسب و بیشترین حمایت را فراهم می‌کنند. از این نوع آتل معمولا در آسیب‌های پیچیده یا زمانی که نیاز به بی‌حرکتی طولانی‌مدت وجود دارد استفاده می‌شود.
• آتل‌های دینامیک: این آتل‌ها به گونه‌ای طراحی شده‌اند که در کنار ایجاد حمایت، امکان انجام حرکات محدود و کنترل‌شده را نیز فراهم کنند. از آن‌ها معمولا در دوره‌های توانبخشی و برای بازگرداندن تدریجی حرکت به اندام استفاده می‌شود.

کاربرد بریس در درمان بیماری‌ها و مشکلات اسکلتی_عضلانی

پزشکان معمولا زمانی استفاده از بریس را توصیه می‌کنند که یک مفصل یا بخشی از بدن دچار ضعف، آسیب یا ناپایداری شده باشد. البته استفاده از بریس اغلب به ‌تنهایی انجام نمی‌شود و در بسیاری از موارد همراه با روش‌های درمانی دیگر مانند فیزیوتراپی و تمرینات توانبخشی تجویز می‌شود.

مدت زمان استفاده از بریس به عواملی مانند شدت آسیب، نوع بیماری و شرایط جسمی بیمار بستگی دارد. در برخی موارد ممکن است استفاده از آن کوتاه ‌مدت باشد و در شرایط دیگر برای مدت طولانی‌تری ادامه پیدا کند.

نکات مهم در انتخاب بریس مناسب

برای انتخاب بریس مناسب باید فاکتورهای متعددی از جمله نوع مشکل، شدت علائم، سن بیمار یا سطح فعالیت روزانه را در نظر گرفت تا ابزار انتخابی بتواند بیشترین تاثیرگذاری را داشته باشد. به عنوان نمونه بریسی که برای ورزشکاران مورد استفاده قرار می‌گیرد، با بریس فردی مسن که از آرتروز رنج می‌برد، تفاوت چشمگیری خواهد داشت.

در نتیجه توصیه می‌شود پیش از تهیه هرگونه ارتز، حتماً با پزشک معالج یا یک کارشناس مجرب در زمینه ارتز و پروتز مشورت نمایید. لازم به ذکر است که برخی بریس‌ها باید به صورت کاملاً سفارشی و متناسب با آناتومی بدن بیمار ساخته شوند تا هماهنگی مطلوبی ایجاد کنند. در این حالت اندازه‌گیری دقیق اندام و توجه به مواد اولیه به کار رفته در ساخت انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی از اهمیت بالایی برخوردار خواهد بود.

فواید استفاده از آتل

اسپلینت یا آتل از جمله تجهیزات پزشکی است که استفاده از آن فواید بسیاری در جهت رفع مشکلات به وجود آمده در پی شکستگی‌های استخوانی به دنبال دارد. به عنوان مثال ثابت نگه داشتن اندام آسیب دیده و حمایت ساختاری برای جلوگیری از تشدید آسیب از جمله مهم‌ترین مزایای استفاده از آتل‌ها به شمار می‌‌روند. تسکین درد از طریق محدود کردن حرکت، کاهش التهاب و تسریع در روند بهبودی هم جزو مزیت‌های اسپلینت به حساب می‌آیند. از دیگر مزایای آتل‌ها می‌توان به محافظت از بافت‌های آسیب‌دیده در برابر نیروهای خارجی، بازیابی عملکرد و افزایش دامنه حرکتی پس از آسیب اشاره کرد.

راهنمای انتخاب و استفاده صحیح از آتل

انتخاب آتل مناسب هم به عوامل مختلفی مانند نوع آسیب، شدت آن و همچنین شرایط و نیازهای فرد بستگی دارد. به همین دلیل برای انتخاب بهترین نوع آتل، مشورت با پزشک یا متخصص حوزه ارتوپدی ضروری است تا مناسب‌ترین گزینه برای وضعیت بیمار تعیین شود.

قرار دادن یا برداشتن آتل نیز باید توسط متخصص ارتوپدی فنی یا تحت نظر او انجام شود. استفاده صحیح از انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی باعث می‌شود عضو آسیب‌دیده به‌ خوبی ثابت بماند و حمایت لازم از آن صورت گیرد، در حالی که استفاده نادرست یا برداشتن غیراصولی آن می‌تواند باعث تشدید آسیب شود.

برای جلوگیری از بروز عفونت و حفظ بهداشت، آتل باید همواره تمیز و خشک نگه داشته شود. در برخی موارد، آتل‌های سخت ممکن است به تنظیمات دوره‌ای نیاز داشته باشند تا از تناسب مناسب و راحتی بیمار اطمینان حاصل شود. آتل‌های نرم معمولا قابلیت شست‌وشو و استفاده مجدد دارند، در حالی که آتل‌های سخت اغلب برای یک دوره درمانی مشخص طراحی شده و معمولا یک‌بار مصرف هستند.

مرکز خرید انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

شفا 24 به‌ عنوان یکی از مراکز معتبر خرید انواع بریس‌ها و آتل‌های ارتوپدی شناخته می‌شود و مجموعه‌ای متنوع از تجهیزات پزشکی و محصولات سلامت را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. در این فروشگاه، انواع بریس‌های مفصلی و آتل‌های ارتوپدی با کیفیت و استانداردهای مناسب عرضه می‌شوند تا افراد بتوانند متناسب با نیاز درمانی خود انتخاب درستی داشته باشند.

ضمنا فرآیند خرید در شفا 24 ساده و کاربرپسند طراحی شده و کاربران می‌توانند به‌ راحتی محصول مورد نظر خود را تهیه کنند. همچنین ارسال سریع و مطمئن به سراسر کشور انجام می‌شود و اصالت و کیفیت تمام محصولات ارائه ‌شده تضمین شده تا خریداران با اطمینان خرید کنند.

جمع بندی بحث انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی

در مجموع، بریس‌ها و آتل‌ها از مهم‌ترین تجهیزات حمایتی در درمان و کنترل آسیب‌های اسکلتی_عضلانی هستند و هرکدام کاربرد خاص خود را دارند. شناخت تفاوت‌ها و آشنایی با انواع بریس‌ها و آتل‌های ارتوپدی به شما کمک می‌کند انتخابی مناسب‌تر داشته باشید. فراموش نکنید که برای نتیجه بهتر، انتخاب انواع بریس ها و آتل های ارتوپدی را با مشورت متخصص انجام دهید تا روند درمان سریع‌تر و موثرتر پیش برود.